Tonga, Vava'u II

10 - 25 september 2015

. 

Na een paar mooie dagen bij Kenutu verkassen we weer en valt het anker tussen het eiland Kapa en de onbewoonde atol Nuku. Het is net voor 1 nacht, want voor donderdag moeten we terug zijn in Neiafu.

Als we daar woensdagmiddag aankomen is er geen boei meer vrij. Wellicht door de harde wind die er staat zijn vele boten ons voor. De baai zelf is erg diep om te ankeren, maar we vinden een plek met 12 meter diepte en laten daar het anker vallen. We balen wel dat het zo waait, want op donderdag hebben we nl. een dagtrip snorkelen geboekt met bultrug walvissen. Het is een populaire excursie, die we anderhalve week geleden al hebben moeten vastleggen. Hopelijk laten de walvissen zich toch zien met deze wind en wolken!

Het wordt een topdag met "Whales in the wild". Om 07.00 uur gaan we met in totaal 8 man op pad. In de eerste baai hebben we gelijk "beet". We spotten een moeder en kalf en met 4 man gaan we het water in. Moe heeft er niet echt zin in en zwemt gelijk de diepte in met haar jong. Met de boot volgen we het stel, hopend dat ze ergens stil blijven liggen zodat we weer het water in kunnen. Na twee uur volgen en diverse pogingen om het water in te gaan geeft de schipper het op en verleggen we de koers naar het zuiden van de Vava'u eilandengroep. Dit is open zee en behoorlijk onstuimig, maar dan spotten we een waterfontein. Het blijken er 3 te zijn: pa, ma en kind. We krijgen een geweldige show van een springende, ronddraaiende, verzin het maar, dartelend kind. Pa en moe laten zich ook niet kennen en doen net zo hard mee. Prachtig om zo'n volwassen bultrug van +/- 15 meter uit het water te zien komen. Op een gegeven moment blijven ze liggen en kunnen we het water in samen met gids Willy. Pa houdt vanuit de diepte een oogje in het zeil en we kunnen dicht bij moe en kind komen. Toch knap spannend......

Een volwassen bultrug.

Om een idee te geven hoe groot zo'n kleine bultrug kalf is....

Het is mooi geweest, wij gaan ervan door.

Na anderhalf uur houden ze het voor gezien en zwemmen ze weg. Tijd voor ons om richting Hunga te varen, waar we lunchen en kunnen opwarmen. Ondanks de Pacific en onze duikpakken koel je toch behoorlijk af en zijn we blij dat we onze zeiljassen bij ons hebben. Net voor de Faihava passage zien we weer het spuitwerk van een walvis. Het is moeder en een zeer uitbundig kind. Terwijl moe boven de bodem zweeft, komt het kalf nieuwsgierig naar ons toe. Doordat de zee hier ondieper en kalm is kunnen we prachtige foto's maken en genieten van dit natuurfenomeen. Het is een unieke ervaring en prachtige afsluiter van een bijzondere dag, waar we nog lang op terug zullen kijken.

Terwijl moe beneden de wacht houdt, frolickt het kalf met ons.

Heerlijk speels

Moeder en kind.

De "berg" Talau wordt bedwongen, ook hier weer een prachtige sage waarom de top zo plat is. 

                      

Malo e lelei! We begroeten de vrouw die net terugkomt van haar moeder en vragen of we een foto mogen maken. Dit doet ze graag en ze wil ook weten wie we zijn en waar we vandaan komen. Nederland zegt haar helemaal niets, maar leuk vindt ze het wel. Met een paar klapzoenen zegt ze vaarwel.

Onderweg hangen de pandana matten vanuit de kerk te luchten.

Uitzicht vanaf Mt. Talau. 

Voor we het weten zijn we alweer een week verder. De nodige ankerplekken worden bezocht, bij Tapana Island vinden we een Spaans restaurant waar het goed eten is en live music. Samen met de Bounty en de Tara hebben we een heerlijke avond met tapa's, paella en heerlijke zelf meegenomen wijn.

Bij Vaka'eitu gaan we samen met de Nederlandse ploeg bij het buitenrif duiken. Het kost een hoop moeite om er te komen, maar helaas valt het duiken tegen. Tja, wat wil je, verwend dat we zijn in de Tuamotu's en Frans Polynesië.

Vaka'eitu wordt voor de komende dagen onze pleisterplaats. Het weer wordt bepaald door de lagedruksystemen, die vanuit Nieuw Zeeland botsen met het warme weer op de Pacific. Zo komt er elke 7 à 10 dagen wel iets over. We liggen prima op ons anker en gebruiken de regenachtige dag om de boot binnen te kuisen. Kastjes worden gesopt en voorraad met blikken gecheckt. 

Via het radionet op vrijdag de 18de horen we dat Chili is getroffen door een aardbeving van 8,3. Tevens is er een tsunamiwaarschuwing voor de wateren van Samoa, Tonga en Fiji. Een golf variërend van 30 cm tot 1 meter zou de eilanden gepasseerd zijn. Gelukkig merken we er niets van. 

Met het zonnetje varen we naar Hunga Island waar een mooie lagune onze nieuwe ankerplek wordt. Helaas duurt het mooie weer niet lang en valt er in een avond en nacht bijna 100 mm regen. We zouden er groen vanuit slaan.

Snorkelen bij het rif van de Blue Lagoon.

Tonga, Vava'u I

1 - 9 september 2015

Er is weer een lagedrukgebied in aantocht. Om niet gevangen te raken op Niuatoputapu vertrekken we op maandagochtend richting Vava'u. In de vroege morgen zien we de Betty Boop en later de Tara voor ons vertrekken. De laatste met hun vrienden, die we hopelijk weer zullen zien in Vava'u.

Vava'u is de bovenste eilandengroep van het Koninkrijk Tonga en ligt weer 160 Nm naar het zuiden. Het wordt een pittig tochtje met wind op de kop en behoorlijke deining. Gelukkig is het maar 1 nacht op zee. Later neemt de wind wat af en krimpt hij naar het oosten, wat voor ons wat prettiger varen is.

We komen echter iets te vroeg aan en varen op het laatst zonder zeil om te zorgen dat we met daglicht de ankerplaats bij Neiafu bereiken.

De ankerplek bij Neiafu. 

Het dorpje zelf stelt niet veel voor. De supermarkten worden gerund door stoïcijnse Chinesen, maar er is gelukkig wel een redelijk uitgebreide groente en fruit markt. Er zijn allerlei restaurantjes combi internetcafes aan de waterkant, waarvan de eigenaars meestal ex-zeilers zijn die hier zijn blijven steken. Er zijn diverse wasserettes en gemak dient de mens, dus deze wordt lekker weggebracht. Dit geeft altijd zo'n luxe gevoel om alles weer schoon en fris terug te krijgen i.p.v. allemaal wasgoed verspreid over de boot opgehangen. 

We ontmoeten Menno van de Kairos weer en kletsen lekker bij met wederzijdse verhalen bij Café Mango. 

De jongere mensen lopen er modern bij, maar de ouderen dragen over hun meestal zwarte kleding de pandana matten. Ook hier een schooluniform, de jongens in lange rok compleet met mat. Let ook op de recycle bin!

De ankerplek Port Maurelle.

The Swallows Cave, waar het ontzettend gaaf snorkelen is.

Vava'u wordt ook wel het "Loosdrecht" van de Pacific genoemd. Overal zijn er eilanden, groot en klein, met prachtige ankerplekken, die we de komende tijd gaan ontdekken. Het varen is eenvoudig daar de afstanden kort zijn en het vaargebied beschut. Wel is het opletten geblazen t.a.v. de navigatie. De kaarten zijn niet altijd correct. Veel doen we dus op het oog. Met de zon in de rug is de diepte goed te zien. Vanaf Port Maurelle gaan we samen met Menno in het bijbootje naar de Swallows Cave. We zien niet honderden, maar duizenden visjes. Het is net alsof je naar een echo van een zwangere vrouw kijkt of er zelf in zwemt!

Onderweg naar ankerplek Kenutu.

Zonsopkomst bij Kenutu.

Kenutu is een onbewoond eiland aan de oostzijde van Vava'u. Het is mooi liggen in het azuurblauwe water. Helaas is er van het koraal weinig meer over, maar met snorkelen is er altijd wel weer wat nieuws te zien. Het is niet duidelijk waarom er zo weinig koraal is. Een paar jaar terug zijn hier wel een Tsunami en een hurricane overheen gekomen, dus wellicht is dat de oorzaak.

 

Blauwe zeesterren.

Deze moet nog een naam krijgen, wordt aan gewerkt.

                    

Een overijverig iemand heeft een heel bouwwerk van takken gemaakt en we hebben een "Seat with a view!"

Jut en Jul op ontdekkingstocht.

Wordt vervolgd.....

Tonga, Niuatoputapu

25 - 31 augustus 2015

Tja, zo kan het verkeren. In plaats van op donderdag te vertrekken, zijn we nu al op dinsdagavond op pad richting Niuatoputapu. 

Het eiland ligt zo'n 160 Nm ten zuidzuidwesten van waar we vertrekken en de wind komt ook uit die richting. Dit betekent tegen de wind in varen (opkruisen) en slagen maken.

Achteraf hebben we een pracht van een overtocht. Zonnig weer, geen buien en een krimpende (tegen de klok in draaiende) wind.

Op donderdag 27 augustus komen we om 08.00hr 's morgens aan op de ankerplaats waar nog 4 andere boten voor anker liggen, waaronder de Tara.

De gele Q-vlag gaat weer in het want, zodat men kan zien dat we willen inklaren. Ook hier moet je aan boord blijven tot je officieel bent ingeklaard, maar deze keer een uitzondering want er is de jaarlijkse inzameling van de protestante kerk. Via Jacomine van de Tara hebben we al een heel programma doorgekregen van alle sociale activiteiten voor de komende dagen.

Zodoende staan we even later in vol ornaat aan de wal om naar de kerk te gaan. Veel van de lokale mensen lopen in klederdracht, wat inhoud dat men een soort van zelfgevlochten mat als rok over hun normale kleding hebben. We komen terecht in een soort van "poppenkast". Tranen bij een van de vrouwen, maar niet van verdriet, maar omdat zij is benoemd tot nieuwe voorzitster voor het komend jaar. Er wordt gedanst en mooi, maar vooral ook hard gezongen. Collecteren kennen ze hier ook en doen ze met een afwasbak, waar grif geld ingegooid wordt. Met naam en toenaam wordt er geroepen wie en hoeveel hij of zij in de wasteil gooit. In de hoek zitten een aantal dominees, met rekenmachine, die de schenkingen direct tellen. Is er nog niet genoeg, dan begint men weer opnieuw heel hard (maar zuiver) te zingen en gaat de collectant weer met de teil rond. Helemaal snappen doen we het niet, want soms gaat het geld net zo snel weer terug naar de gever, die het dan daarna nog een keer doneert!? Dit ritueel duurt zowat een uur, maar ja wij hebben een heel andere kijk op tijd en efficiëntie. De  zeilersgroep heeft onderling ook geld opgehaald en in een envelop gestopt, dus ook hup in de teil! Totaal wordt er 12.000 pa'anga ($6.000) opgehaald en dat schijnt een heel goed jaar te zijn. Kijkend naar het aantal inwoners en sobere leefstijl, krijg je de indruk dat dit zo'n beetje de volledige geld hoeveelheid op het eiland moet zijn....

Na de verkiezing wordt er door de mannen in het naastgelegen lokaal kava gedronken. Een traditie waar je als vrouw niet aan mag deelnemen. Wat ik niet erg vind, want het spul smaakt naar afwaswater.

Als tegenprestatie worden we voor de lunch uitgenodigd door Sia en Nico. Er staat een gevlochten mand vol lokaal eten inclusief een geroosterd biggetje. Echt (n)iets voor ons, maar het is wat er op het eiland wordt gegeten en ziet er best goed uit. We laten ons niet kennen, proeven wat dingen en doen vrolijk mee.

Het eiland valt onder Tonga en bestaat uit de 3 dorpjes Falehau, Vaipoa en Hihifo. In september 2009 heeft ook hier een tsunami huisgehouden en heeft helaas 9 levens gekost. Er is een hele nieuwe "woonwijk" geschonken door het Rode Kruis. Hier geen disco, pinautomaten of internetcafe. Wel 12 kerken op een gemeenschap van 800 man. Ook lopen er de nodige varkens rond met hun kroost, voor de verkoop of eigen consumptie. 

Op vrijdagmorgen moeten de officials van de wal opgehaald worden met de bijboot. Tijdens het invullen van het nodige papierwerk aan boord verdwijnen de koekjes als sneeuw voor de zon.

Aan de wal ga ik samen met de officials naar de meest onbeveiligde bank ter wereld, waar we dollars voor de lokale pa'anga wisselen. De uitstaande schuld van in totaal 137 pa'anga (+/- 70 US dollar) wordt betaald en we mogen los op het eiland.

                        

Voor de pot luck op Hakautu'utu'u Island worden er pa'anga's en flessen rum geruild voor 2 biggetjes.

Verder neemt iedere boot nog een gerecht mee en is er een heerlijke maaltijd.

Op zaterdag komt de bevoorradings boot aan, die maandelijks het eiland aan doet. Het is een drukte van belang op de kade. Er gaan ook diverse dingen retour naar het hoofdeiland Tongatapu. 

 De verkoop van het pandana blad is één van de hoofdinkomsten van het eiland. Het wordt gebruikt om matten en de traditionele schorten te maken.

  

                       

Op zondag worden we opgepikt om een katholieke mis bij te wonen, dus nog maar een keer in de nette kleren.

                       

 Het piepkleine eiland Niuatoputapu midden in de zuid Pacific.

   

     

West Samoa

13 - 25 augustus 2015

Vertrek Suwarrow, donkere wolken aan de horizon en de Bounty op pad richting Niue.

Er is veel wind en de nodige buien vullen onze eerste dag en avond. Fijn om weer op zee te zijn....

Gelukkig verdwijnen de buien in de nacht en zorgt de wind voor een goede snelheid.

De twee resterende dagen blaast de wind tussen de 10-18 knopen en lopen we welliswaar geen topsnelheden, maar is het comfortabel leven en slapen aan boord.

We hebben 's morgens weer het Nederlandse net en houden elkaar zo op de hoogte.

De wind wordt zo weinig dat we de Parasailor gaan opzetten. Het is allemaal nieuw en Niels heeft op YouTube gekeken hoe het een en ander werkt. Het parachutegedeelte is het grote verschil vergeleken met de normale spinnaker. Het is even zoeken en stoeien, maar dan zweeft hij mooi stabiel voor de voorstag. Terwijl we bezig zijn hebben we een walvis langszij, spuitend en langzaam zwemt hij met ons richting Samoa.

Samoa bestaat uit 2 eilanden, Savai'i en Upolu. Op het laatste eiland is de hoofdstad Apia, de enige plek waar je kunt inklaren. Ook gaan we hier de datum-en tijdgrens over en ipv zondagmiddag komen we dus maandagmiddag aan. In één seconde verliezen we een dag en lopen we 13 uur voor op Nederland en Zuid Afrika. 

Service van de "zaak", Niels wordt samen met Roel opgepikt door immigratie om in te klaren op het vaste land. 

We besluiten om ons zelf te verwennen en gaan in de marina liggen. Na een verwoestende cycloon is er nog maar 1 steiger beschikbaar, de andere is inmiddels volledig gesloopt. 

De Samoanen zijn vriendelijk, hoewel er ook een commercieel tintje heerst. Direct bij de havenuitgang zit menig taxi-chauffeur letterlijk en figuurlijk op business te wachten en iedereen wil met je het eiland rond. 

De volgende dag gaan we samen met Roel en Jacomine naar het culturele dorp, waar we uitleg krijgen over de tradities en het leven in vroeger tijden. 

Er zijn weer zoveel indrukken, we worden officieel welkom geheten, ook wel "talofa", met kava en dans. 

Een warm welkom bij het toeristenbureau.

Het dansen is sierlijker en meer ingetogen dan op Tahiti en weer prachtig om te zien.

                           

Het bladgroen van de taro wortel wordt gevuld met cocosmelk. Het wordt als een pakketje 

gebundeld en bij de andere groentes op de hete stenen gelegd.

Geroosterde tonijn, banaan, broodvrucht en taro a la crème, prachtig opgediend op een zelfgemaakt bord van de bladeren van de palmboom.

De cocosnoot wordt op dit speciale stoeltje met een "rasp" uitgehold. Het opgevangen schaafsel wordt uitgeknepen met een soort van sisal, ook weer van de palmboom, en krijg je cocosmelk, lekkerder dan uit een blikje!

Als je goed op de foto kijkt zie je dat de man een zg. fulltime body tattoo heeft. Er is nog één familie, die deze tatoeages op de manier van de voorouders maakt. Dit wordt "fa'a Samoa" genoemd. Het wordt ouderwets met een soort van hamer met tandjes in de huid geslagen. 

Vanaf de middel t/m de knieën is het lichaam bedekt. Om zover te komen heb je 12 sessies nodig van elk 3-4 uur, ben je eenmaal begonnen, is er geen weg terug. Echt pijnloos is het niet, maar opgeven is een schande voor de familie, dus even op de tandjes bijten!

Wat ook niet voor watjes is, is een lokale massage. Enthousiast boeken we er één. Geen zacht bed, maar met je snufferd plat op een houten tafel worden de knopen vakkundig door de dames eruit geduwd. Poeh, wat kan een uur dan lang duren.

Prachtige tapa's met de maakster Rebecca. Een bewerkelijk proces van boomtak tot sierstuk.

We boeken een dagtoer bij Henry, één van de taxichauffeurs. Vooraf belooft hij van alles, maar weet achteraf weinig te vertellen. Toch is het genieten. 

Het begint bij een bezoek aan de plantage Vailima, waar ooit de schrijver Robert L. Stevenson heeft gewoond. Hij was oa. bekend van Schatteneiland en Dr. Jekyll and Mr. Hyde. Het houten huis is prachtig gerestaureerd en heeft nog jaren gediend als gouverneurs huis. Heden ten dagen is het een museum.

Vele kerken en dorpjes, die in elkaar overlopen met tuinen vol bloemen, taro en bananen. Elk huis heeft zijn eigen "fala", een overdekte open ruimte. Het familieleven, aiga, speelt een grote rol in het dagelijks leven, waar de regels nog door de Matai (stamhoofd) wordt bepaald. 

In 2009 is er ten westen van Ha'apai (Tonga) een onderwater vulkaan uitgebarsten. De gevolgen waren een nieuwe eiland, maar ook een desastreuse tsunami, die oa. de zuidkust van Upolu raakt. Nog steeds zie je ruïnes van de huizen en kerken.

Er wordt gezwommen bij de watervallen van Papapapai en Piuala, maar het hoogtepunt is een zwempartij bij de lava tunnels "To Sua" aan de zuidkust van Upolu. 

Vailima Estate

Zuidkust Upolu 

                         

To Sua

Henry, toch wel erg vermoeiend om tegelijkertijd gids en taxichauffeur te zijn.

Het weekend is alweer aangebroken en we houden de weersverwachting voor de komende week in de gaten. Er trekt een actief front over het gebied waar wij naar toe moeten. Hier zit de nodige wind en regen in. Nu maar afwachten wat er gaat komen.

Op maandag wordt er dan toch uitgeklaard met het plan om op dinsdag naar Savai'i te vertrekken. Daar willen we wachten op betere winden om naar Niuatoputapu te vertrekken.

Dinsdag, 25 augustus, gooien we om 06.00 uur los en verlaten Apia. Het is een prachtige zonnige dag. De noordkust van Savai'i lijkt met een beetje fantasie op de Engelse kust. Alleen hier geen witte kalkrotsen, maar zwart vulkaan. Door de weinige wind wordt het veel motorzeilen, maar na 65 Nm komen we aan bij Asau, Savai'i. 

Qua planning prima, nog de zon in de rug om de pas door de komen. Maar wat we ook zien, geen betonning te vinden. Door de verrekijker zien we hele richels met riffen. Dat hebben we 1 keer gehad, dus laten we het voor gezien en maken rechtsomkeer. 

Dit is even schakelen, want ipv van lekker voor anker te liggen, hebben we geen andere keuze dan verder te gaan. Het zeil wordt weer gehesen en met enigszins een "kater" gaan we de avond in. 

New Potatoes here we come.....